ҚАРАҒАНДЫДАҒЫ ҚАТТЫ ТҰРМЫСТЫҚ ҚАЛДЫҚТАРДЫ БАСҚАРУДЫҢ КЕҢІСТІКТІК ТАЛДАУЫ: МӘСЕЛЕЛЕРІ МЕН БОЛАШАҒЫ
DOI:
https://doi.org/10.54668/2789-6323-2025-120-5-91-98Кілт сөздер:
қатты тұрмыстық қалдықтар, органикалық қалдықтарды компосттау, қалдықтарды энергияға қалдыру, қалдықтарды басқарудың заманауи технологиялары, қалдықтарды жинау және кәдеге жаратуАңдатпа
Зерттеуде Қазақстан, Қарағанды қаласында қатты тұрмыстық қалдықтарды жинау және кәдеге жарату мәселесі қарастырылады. Жұмыстың мақсаты қалдықтарды басқарудағы негізгі кедергілерді анықтау және халықаралық тәжірибе негізінде ұсыныстар әзірлеу болып табылады. Әдістемелік база құжаттарды сапалы талдауды, мемлекеттік және жеке құрылымдардың өкілдерімен сұхбаттарды, сондай-ақ жергілікті тәжірибелерді шетелдік жағдайлармен салыстыруды қамтиды. Нәтижесінде қоқыстарды сұрыптаудың жеткіліксіздігі, инфрақұрылымның жетіспеушілігі және халықтың экологиялық хабардарлығының төмендігі негізгі кедергілер болып табылады. Бөлек жинау жүйесін енгізу, экологиялық білім беру және waste-to-energy технологиясын пайдалану бойынша ұсыныстар берілген. Зерттеу муниципалды органдарға, экологиялық ұйымдарға және ғылыми қоғамдастыққа пайдалы болуы мүмкін.
References
СПИСОК ЛИТЕРАТУРЫ
Чергизова Б. Т., Гергелюк А., Искакова А., Кремляков Н. Оценка экологической ситуации города Караганды по результатам социологического опроса // Декада экологии. – 2016. – С. 121–125.
Оспанова Г. К., Мырзабек А. М. Мероприятия по утилизации ТБО на примере города Караганда // Экологические проблемы региона и пути их разрешения. – 2019. – С. 58–60.
Байбатшаев А. Н. Текущая ситуация с управлением ТБО в Казахстане и в частности в Карагандинской области // Актуальные проблемы транспорта и энергетики: пути их инновационного решения. – 2021. – С. 277–281.
Ныгметжан А. Окраины Караганды превратились в стихийные мусорные полигоны (2024). [Электронный ресурс]. URL: https://ekaraganda.kz/?mod=news_read&id=139193 (дата обращения: 04.06.2025).
Акимат Карагандинской области. 137 стихийных свалок ликвидировали за этот год в Караганде (2023). [Электронный ресурс]. URL: https://www.gov.kz/memleket/entities/karaganda/press/news/details/678176?lang=ru (дата обращения: 04.06.2025).
Karaca F., Tleuken A. (2023). Reforming Construction Waste Management for Circular Economy in Kazakhstan: A Cost–Benefit Analysis of Upgrading Construction and Demolition Waste Recycling Centres. Recycling. Vol. 9, №1. P. 2. DOI: 10.3390/recycling9010002.
Yagasa R. (2019). Ecology Note – Towards a Clean, Green and Beautiful Capital City. Institute for Global Environmental Strategies.
United States Environmental Protection Agency. (2020). Best practices for solid waste management: A guide for decision-makers in developing countries. [Электронный ресурс]. URL: https://www.epa.gov/sites/default/files/2020-10/documents/master_swmg_10-20-20_0.pdf (дата обращения: 04.06.2025).
Avfall Sverige. Swedish Waste Management. (2022). [Электронный ресурс]. URL: https://www.avfallsverige.se/media/lbdg3vcp/svensk_avfallshantering_2022_en.pdf (дата обращения: 04.06.2025).
Сбродова С. Аким Караганды намерен решить проблему своевременного вывоза мусора (2023). [Электронный ресурс].URL: https://inkaraganda.kz/main_news/akim-karagandy-nameren-reshit-problemu-svoevremennogo-vyvoza-musora/ (дата обращения: 04.06.2025).
Abylkhani B., Guney M., Aiymbetov B. (2021). Detailed municipal solid waste composition analysis for Nur-Sultan City, Kazakhstan with implications for sustainable waste management in Central Asia. Environmental Science and Pollution Research. Vol. 28. P. 24406–24418. DOI: 10.1007/s11356-020-08431-x
Downloads
Жарияланды
How to Cite
Журналдың саны
Бөлім
License
Copyright (c) 2025 Адиль Шаяхметов, Сагыныш Куанышева
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
